Tuesday, 09/08/2022 - 06:27|
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG NĂM HỌC MỚI 2019-2020

MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CHƯA NGOAN BẰNG TÌNH CẢM

ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC KĨ THUẬT

MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CHƯA NGOAN BẰNG TÌNH CẢM

 

LỜI NÓI ĐẦU

Có thể khẳng định rằng những bậc làm cha, làm mẹ, những người thầy giáo, cô giáo luôn mong muốn con cái mình, học trò mình hiếu thảo, chăm ngoan, học giỏi, nghe thầy, yêu bạn. Nhưng trong thực tế xã hội mỗi con người mỗi hoàn cảnh, tính cách khác nhau. Cũng vậy, trong một gia đình, một tập thể lớp có nhiều đối tượng học sinh khác nhau, mỗi em có một cách thể hiện cá tính riêng của mình. Điều quan trọng ở đây là người giáo viên, người làm công tác giáo dục phải biết vận dụng phương pháp giáo dục nào là hiệu quả nhất để giáo dục học sinh nói chung, đặc biệt là học sinh chưa ngoan nói riêng .
Sinh thời Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã từng nói về vai trò của giáo dục cụ thể như “Hiền dữ phải đâu là tính sẵn, phần nhiều do giáo dục mà nên”. Đúng vậy các em học sinh tiểu học còn nhỏ, nhận thức chưa sâu, các em được ví như “tờ giấy trắng”, nếu người “ Họa sĩ” khéo tay, nhẹ nhàng, tinh tế và giàu cảm xúc, giàu sự đam mê, giành hết tình yêu thương của mình cho “ Bức tranh” ấy ắt sẽ có bức tranh đầy màu sắc và thật sinh động. Thấu hiểu điều đấy nên tôi luôn tận tụy trong công việc của mình một GV chủ nhiệm lớp, luôn giúp đỡ, cảm hóa các em học sinh nói chung và học sinh chưa ngoan nói riêng bằng nhiều biện pháp giáo dục khác nhau, đặc biệt là biện pháp giáo dục “học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm. Trong quá trình thực hiện đề tài chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong nhận được sự góp ý chân thành của quý đồng nghiệp để đề tài được hoàn thiện hơn. Tôi xin chân thành cảm ơn!

A. PHẦN MỞ ĐẦU
         I. Lí do chọn đề tài
           Có thể nói, xã hội càng phát triển kéo theo nhiều giá trị đạo đức của con người cũng thay đổi. Ngày nay cùng với sự tiến bộ của khoa học công nghệ, cùng với sự du nhập của nhiều nền văn hóa mới thì trong trường học hiện tượng “học sinh chưa ngoan”, vẫn còn nhiều. Chính vì vậy, công tác chủ nhiệm của người giáo viên trong nhà trường cũng như giáo viên – Tổng phụ trách Đội là người bao quát, giám sát hàng ngày mọi nề nếp, sinh hoạt của học sinh trong nhà trường cần đặc biệt chú trọng đến việc giáo dục“học sinh chưa ngoan”. Bởi học sinh chưa ngoan là những nhân tố, những lực cản ảnh hưởng xấu đến hình ảnh của lớp, của trường. Đây cũng là đối tượng gây ảnh hưởng không tốt đến việc học tập và rèn luyện của lớp, trường. Sâu xa hơn, nếu một “học sinh chưa ngoan” không được giáo dục thì sẽ làm tăng thêm gánh nặng cho gia đình, cho xã hội. Hơn nữa, theo quy luật lây lan của tâm lí, nếu một “học sinh chưa ngoan” không được giáo dục, uốn nắn kịp thời sẽ ảnh hưởng, kéo theo những học sinh khác. Cần khẳng định rằng: nếu chúng ta giáo dục được một “học sinh chưa ngoan” thành công thì chúng ta đã góp phần làm nên thành công của công tác giáo dục nói chung; chúng ta cũng đã cung cấp cho gia đình, cho xã hội sản phẩm giáo dục của mình là một người con ngoan, một đội viên nhi đồng tốt, một công dân tốt.
Hiểu được tầm quan trọng như trên của công tác giáo dục “học sinh chưa ngoan”, tôi đã suy nghĩ, trăn trở để tìm những biện pháp giáo dục đối tượng này đạt hiệu quả. Tôi cũng đã thử áp dụng nhiều biện pháp, trong đó, biện pháp giáo dục “học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm, theo tôi là hữu hiệu nhất. Bởi lẽ, con đường ngắn nhất để đến với trái tim là dùng con tim tình thương của mình để cảm hóa con tim.

           II. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
          1. Mục đích nghiên cứu:
          Xuất phát từ mục đích, ý nghĩa của nhà trường xã hội chủ nghĩa là đào tạo con người mới phát triển toàn diện; con người mới có vai trò rất quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Mà muốn đào tạo nên những con người mới thì nhà trường phải là nơi trực tiếp đào tạo thế hệ trẻ trở thành những con người toàn diện nhất. Những con người đó là học sinh, đặc biệt là học sinh tiểu học . Bởi học sinh tiểu học là lớp đầu cấp, các em như một tờ giấy trắng tinh, các em là mầm non tương lai của đất nước, không bao lâu nữa sẽ trở thành những chủ nhân tương lai thực sự của đất nước. Đối với các em, những năm học ở bậc học này là giai đoạn để các em hình thành nhân cách, đạo đức và tích lũy kiến thức khoa học, hình thành những chuẩn mực đạo đức xã hội, chuẩn bị hành trang để bước tiếp lên bậc học phổ thông. Chính vì thế, biện pháp giáo dục “học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm sẽ giúp cho những học sinh chưa ngoan trở thành những học sinh ngoan có ý thức trách nhiệm học tập và lao động tốt ngay từ ban đầu thì các em có hành trang vũng bước trong tương lai.
         2. Nhiệm vụ nghiên cứu
          Nhiệm vụ của đề tài là đánh giá đúng thực trạng của “học sinh chưa ngoan” nhằm đưa ra các giải pháp giáo dục để giảm số lượng học sinh vi phạm về nội quy nề nếp của lớp, của trường, giúp các em học tập và rèn luyện tốt hơn.
         3. Đối tượng nghiên cứu
Những “học sinh chưa ngoan” của lớp 6C – Trường THCS Ngọc Vân  năm học 2019- 2020
4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
       Đối tượng “học sinh chưa ngoan” có thể có ở bất kì cấp học nào, loại hình trường học nào. Vì mỗi lứa tuổi, mỗi cấp học, mỗi loại hình trường học thì các em đều có sự khác nhau về yếu tố tâm, sinh lí; khác nhau về môi trường giáo dục. Nhưng, do thời gian có hạn nên đề tài này chỉ giới hạn ở đối tượng “học sinh chưa ngoan” ở bậc THCS.
         5. Phương pháp nghiên cứu
         – Phương pháp quan sát.
         – Phương pháp tìm hiểu.
         – Phương pháp lập kế hoạch
         – Phương pháp tham mưu
         – Phương pháp nêu gương.
         – Phương pháp trò chuyện.
         – Phương pháp thuyết phục.
         B. PHẦN NỘI DUNG
        I. Cơ sở lý luận
       1. Cơ sở khoa học:
       Một trong những nhiệm vụ quan trọng của đổi mới Giáo dục và Đào tạo hiện nay là tăng cường giáo dục đạo đức cho học sinh, đặc biệt là học sinh chưa ngoan được thể hiện trong Nghị quyết của Đảng, luật Giáo dục và các văn bản của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Luật giáo dục đã xác định: “Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp cho học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân” (Điều 23 – Luật Giáo dục).
          Theo “Tâm lí học lứa tuổi” thì học sinh tiểu học ở lứa tuổi này các em đang hình thành tâm, sinh lí. Các em còn là trẻ con nên cần được vỗ về, chăm sóc các em cũng chưa tự giải quyết mọi tình huống. Các em hay bắt chước, học theo, hay tự khẳng định mình, nên dễ có những hành vi, ứng xử bột phát, bất ngờ mà chính các em cũng chưa ý thức một cách đầy đủ hậu quả sẽ đến đâu. Các em thường có những hành vi bắt chước một cách thụ động với những người gần gũi mình và thường chọn cho mình một thần tượng, rồi sống theo thần tượng đó một cách hăm hở, vô thức… Vì vậy, cần có một sự định hướng đúng đắn để điều chỉnh nếp nghĩ, hành vi, ứng xử của các em theo hướng tích cực một cách kịp thời.
        Vậy, để giáo dục học sinh chưa ngoan ta cần hiểu thế nào là “học sinh chưa ngoan” và các biểu hiện của đối tượng học sinh này.

         2. Cơ sở thực tiễn:
         Thức tế đã chứng minh rằng các cháu ở độ tuổi mầm non nói riêng, ở cấp tiểu học nói chung việc giáo dục đạo đức là cần thiết hơn cả, đặt lên hàng đầu, bởi đây là môi trường mới, đầu tiên ngoài gia đình nhằm uốn nắn, giáo dục các em hình thành và phát triển nhân cách. Chính vì lẽ đó mà người ta thường nói “ lớp 6 là nền, cấp 2 là móng”. Nền và móng vững chắc ắt “ngôi nhà sẽ vững chãi”.
         Trong nhà trường nói chung, trường THCS Ngọc Vân  nói riêng có rất nhiều học sinh có hoàn cảnh khác nhau, các em sống trong môi trường giáo dục khác nhau cho nên không thể nói tính cách học sinh này giống học sinh kia. Có em chưa ngoan là do sự giáo dục của gia đình, có em chịu nhiều áp lực của người cha thường hay uống rượu, đánh đập chửi tục, có em gia đình quá cưng chiều nên muốn gì được nấy, có em ít được sự quan tâm của gia đình, cha mẹ vì điều kiện kinh tế bố mẹ đi làm thuê ở xa, ở với ông, bà, chú, có em học đòi bạn bè, bên ngoài xã hội…,nên các dẫn đến hư hỏng, chưa ngoan . Các em luôn cần sự quan tâm rất nhiều của gia đình, nhà trường và các ban nghành đoàn thể trong nhà trường cũng như toàn thể các em học sinh trong trường . Chính vì lẽ đó các đồng chí lãnh đạo, các ban ngành đoàn thể của trường, luôn quan tâm trăn trở tìm mọi biện pháp để giúp đỡ các em. Bản thân tôi với trách nhiệm là một GVCN  lớp, người chịu trách nhiệm thường ngày về nề nếp, sinh hoạt và những biểu hiện chưa ngoan của học sinh từng ngày, từng tuần để đánh giá nhận xét, giáo dục các em trong những giờ sinh hoạt lớp nên tôi hiểu rõ vai trò và ý nghĩa của việc giáo dục học sinh chưa ngoan bằng tình cảm, là nhiệm vụ quan trọng góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học, đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, góp tiếng nói chung về việc “ Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.

           II. Thực trạng
           Có thể nói đây là đề tài tôi trăn trở trong nhiều năm qua. Nó xuất phát từ thực trạng “học sinh chưa ngoan” ngay tại trường mà tôi công tác, xuất phát từ tinh thần và ý thức trách nhiệm cao của giáo viên chủ nhiệm lớp, tôi luôn quan tâm đến các em học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, những học sinh có ý thức học tập kém, ngang ngược, thường xuyên vi phạm nội quy của nhà trường vì thế qua quá trình quản lý học sinh trong nhiều năm qua nói chung và năm học 2019 – 2020 nói riêng tôi tiến hành điều tra và nghiên cứu thì thực trạng học sinh chưa ngoan trong lớp như sau:

STT

Lớp

Học sinh chưa ngoan đầu năm
(Những biểu hiện chưa ngoan)

Tổng Số HS chưa ngoan

Tỷ lệ

Thời gian
theo dõi

1

6C

Học sinh chưa ngoan về nề nếp, chưa có ý thức học tập, chưa có sự quan tâm nhiều của phụ huynh học sinh…
( học yếu, lười học, đánh bạn thường xuyên, nói không nghe lời thầy cô, quá hiếu động, hay ngủ gục trong lớp, tiếp thu chậm, ít sự quan tâm đúng mức của cha mẹ…)

4/34 em

0,11%

Đầu năm học

      * Qua quá trình tìm hiểu tôi thấy những em học sinh chưa ngoan đa số các em thường xuyên vi phạm, thường xuyên bị nhắc nhở trước lớp, GVCN mời riêng xuống phòng đội để gặp gỡ trao đổi, căn dặn và giúp đỡ, nặng hơn nưa là nhắc nhở, phê bình trong giờ sinh hoạt lớp cuối tuần… vì các em lười học, không chịu học bài ở nhà, ở lớp không chú ý học bài, nói thô tục, gây gổ đánh bạn. Tính ổn định của các hứng thú, nguyện vọng lúc thế này, lúc thế khác, luôn chống đối các tác động giáo dục.
      + Thường xuyên không học bài, không mang mang sách vở, không viết bài làm bài ở nhà như em Hoàng Xuân Sơn, Dương Văn Tuấn.
      + Có thái độ xem thường bạn bè, thầy cô, không nghe lời thầy cô như em Thân Nhân Tuấn.

      + Thái độ sống xung đột kéo dài đối với những người xung quanh như em Đỗ Văn Quang Thắng

      – Phần đa các em là học sinh yếu, vi phạm nền nếp của nhà trường, nói và nhắc nhở nhiều lần “Vẫn chứng nào tật đấy”. Các em này đa số là hoàn cảnh gia đình khó khăn, nghèo, cận nghèo, bố mẹ đi làm xa, có nhiều em bố mẹ bỏ nhau, có em bố thường xuyên uống rượu đánh vợ, chửi con, nói tục làm con cái nói theo. Có em ở với người thân ít ai quan lý nên thường tự ý mình xem ti vi, không lo học tập, có em mồ côi cha hoặc mẹ, các em này vốn đã có tiền sử học yếu nên vô cùng chán nản trong học tập, bê trễ bài này qua bài kia…. Đây là những nguyên nhân chính khiến các em chưa ngoan.
       1. Thuận lợi – khó khăn
       a. Thuận lợi
        – Đối tượng nghiên cứu trong đề tài này là những học sinh của lớp tôi chủ nhiệm (năm học 2019 – 2020). Bản thân tôi là giáo viên chủ nhiệm quán xuyến mọi nề nếp của các em học sinh trong lớp. Vì thế, tôi có nhiều điều kiện để tìm hiểu, nắm bắt về hoàn cảnh sống, tâm sinh lí, tính cách… của các em.

        b. Khó khăn
        Với bản thân tôi, do nơi ở xa nơi công tác chưa dành nhiều thời gian đến lớp lúc 15 phút đầu giờ, nên việc quan sát kỹ về những hành vi và cử chỉ không liên tục để kịp thời uốn nắn.
        – Lứa tuổi các em là học sinh THCS, các em còn nhỏ, nghe đấy, quên đấy, các em chưa biết xác định được nhiệm vụ học tập của mình là học cho ai ? học để làm gì ? Một số em thuộc diện nhà nghèo, bố mẹ đi làm xa, ít quan tâm đến học tập của con em mình, có một số các em học sinh hư hỏng phần nhiều là do cha thường xuyên uống rượu say xỉn, chửi vợ, đánh con, một số em hay bắt chước, học cái tốt thì khó nhưng thói hư tật xấu học rất nhanh.
        – Một số em đã lừa dối cha mẹ , thầy cô lấy trộm tiền đi chơi game, ăn hàng, mua đồ chơi mang lên lớp học nên xao nhãng việc học hành…
        – Đa số các em học sinh này ít được gia đình quan tâm đúng mức, có những em được cha mẹ chiều chuộng, được cha mẹ cho tiền tự ý ăn hàng, ăn quà vặt…. Lực học của các em yếu dẫn đến các em chán nản, thụ động trong học tập…
       2. Thành công – hạn chế
      a. Thành công:
       – Được sự ủng hộ và hợp tác nhiệt tình của các đồng chí GVBM, sự động viên và khen ngợi của ban giám hiệu nhà trường, sự tôn trọng của các em học sinh, sự tin tưởng của quý bậc phụ huynh nhà trường.
        – Mọi nền nếp, hoạt động của lớp đã đi vào ổn định và nền nếp ngay từ đầu năm học, các em học sinh thi đua học tập nghe lời thầy cô giáo, có ý thức tự giác cao.
       – Ngay khi tôi sử dụng những biện pháp đầu tiên để tác động vào đối tượng, tôi nhận thấy đa số các em đã có những phản ứng tích cực. Các em trở nên gần gũi, cởi mở, thân thiện với giáo viên chủ nhiệm và dần dần giảm bớt các vi phạm.
        – Tạo cho các em niềm tin các thầy cô, với giáo viên chủ nhiệm và sự tin tưởng của cha mẹ học sinh vào thầy cô giáo.
       – Giúp cho các thành viên trong tập thể lớp – chi đôi mình đoàn kết, gắn bó, yêu thương và quan tâm nhau nhiều hơn, có trách nhiệm với tập thể chi đôi mình.
       b. Hạn chế:
           – Bước đầu một số “học sinh chưa ngoan” được tác động có biểu hiện chống đối , gây mâu thuẫn với ban cán sự lớp khi cung cấp thông tin cho giáo viên chủ nhiệm.
          – Một số học sinh ngoan hiểu nhầm cho rằng cô giáo chủ nhiệm xử lí chưa thật nghiêm khắc với học sinh vi phạm, thậm chí có em còn nghĩ là thiên vị, thiếu công bằng trong cách xử phạt học sinh, có em có ý ỉ lại không nghe, không sợ.

       III. Biện pháp
      1. Mục tiêu của các biện pháp
       Các biện pháp giáo dục “học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm tác động đến nhận thức, tình cảm, tâm lí, giúp học sinh nhận ra khuyết điểm, các hành vi sai trái của mình. Từ đó, các em tự điều chỉnh suy nghĩ, hành vi ứng xử, thái độ học tập theo hướng tích cực. Từ chỗ là những học sinh chưa ngoan các em trở thành những học sinh ngoan, những nhân tố tích cực của lớp, của trường.
         2. Nội dung và cách thức thực hiện biện pháp:
* Nhóm biện pháp thu thập thông tin – thăm dò và tìm hiểu:
         – Ngay từ đầu năm học bản thân tôi theo dõi bao quát chung mọi nền nếp của các em học sinh, thường xuyên để ý nhiều hơn đến các em học sinh hay vi phạm, hay bị phạm lỗi ghi vào sổ theo dõi cờ đỏ, gặp gỡ nhắc nhở động viên riêng, sau đó trao đổi với PHHS để cùng tìm hướng khắc phục.
         – Lấy thông tin từ các em trong cán sự của lớp, các em HS trong lớp phản ánh.
         – Thông tin chính xác và lưu ý hơn cả đó là từ sự phản ánh, tâm sự của thầy,cô giáo bộ môn về học sinh chưa chú ý trong giờ học, không học và làm bài về nhà.
        – Bản thân tôi vừa là một giáo viên chủ nhiệm lớp vừa là giáo viên dạy môn Ngữ văn  nên tôi cũng đã có nhiều thời gian để gần gũi và tìm hiểu được nhiều thông thi từ các em chưa ngoan.
        – Tìm hiểu hoàn cảnh sống của học sinh: Tìm hiểu em nào có gia đình chưa hoàn toàn hạnh phúc, giữa các thành viên trong gia đình có sự xung đột, đặc biệt là sự xung đột giữa cha và mẹ. Vì đây có thể là nguyên nhân ảnh hưởng đến tâm lí, tính cách, khiến các em tự ti, mặc cảm hoặc bất mãn gia đình dẫn đến những hành vi “chưa ngoan”.
       – Tìm hiểu năng lực học tập của học sinh: Những học sinh có lực học yếu thường chán nản, mệt mỏi trong các giờ học, dẫn đến lười học bài, làm bài, nghỉ học không có lý do…Cho nên, phối hợp với PHHS cần tìm hiểu để động viên, tư vấn, giúp các em tìm thấy động lực để học tốt hơn.
      – Tìm hiểu sở thích, năng khiếu học sinh để biết sở thích ấy có làm các em xao nhãng việc học hay không. Từ đó, có định hướng giúp các em phát huy năng khiếu của mình theo hướng tích cực.
Tìm hiểu qua các thành viên trong lớp, qua các em thường hay chơi với nhau, tìm hiểu qua các cô giáo dạy bộ môn để nắm bắt kỹ hơn về thái độ học tập ở các em.

          * Nhóm biện pháp tham mưu – lập kế hoạch và triển khai kế hoạch “giáo dục học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm:
         – Bản thân tìm thời điểm thích hợp nhất để tâm sự, trao đổi và tham mưu với ban giám hiệu nhà trường, với chi bộ Đảng, với thầy cô giáo bộ môn của lớp có đối tượng học sinh chưa ngoan, gặp gỡ và trao đổi với phụ huynh học sinh. Sau khi được sự ủng hộ của Ban giám hiệu và phụ huynh học sinh thì tôi tiến hành lập kế hoạch để theo dõi.
         – Xác định mục đích, ý nghĩa và nội dung trách nhiệm của biện pháp giải pháp
        – Lập bảng theo dõi từng em và địa chỉ cụ thể, liên hệ bằng điện thoại di động của người thân học sinh, có đánh giá nhận xét cụ thể theo tuần, tháng, học kỳ…
        – Tìm sự đồng thuận, ủng hộ hết mình của phụ huynh học sinh và các em học trong lớp, đặc biệt là các em học sinh thuộc nhóm đôi bạn cùng tiến.

         – Thu thập nhiều câu chuyện, mẩu chuyện, các gương điển hình của liên đội và trên thông tin đại chúng để tuyền truyền vào buổi sinh hoạt lớp hàng tuần.
        – Chủ động cho các em tham gia vào câu lạc bộ yêu thơ, câu lạc bộ văn hóa văn nghệ của chi đội.
         * Nhóm biện pháp dùng tình cảm để giáo dục:
         – Tôi nhìn những “học sinh chưa ngoan” bằng ánh mắt yêu thương chứ không kì thị, phân biệt các em biết rằng thầy cô vẫn yêu thương mình. Người Thầy cần giúp cho học sinh hiểu rằng “đánh kẻ chạy đi chứ không ai đánh người chạy lại”. Dù đã có lúc các em làm cho thầy cô buồn và thất vọng nhưng nếu các em biết sửa đổi, biết phục thiện thì thầy cô vẫn mở rộng cánh cửa yêu thương để đón nhận các em. Và một khi những học sinh này nhận ra mình được yêu thương thì các em sẽ hối cải, sửa chửa sai lầm để không phụ tấm lòng người Thầy .
         – Bản thân chủ động gặp gỡ, trao đổi với các em chưa ngoan để chỉ cho các em thấy những ưu khuyết điểm, những cái đúng, cái sai trong hành vi, thái độ của mình. Gợi mở để các em nói ra nguyên nhân, suy nghĩ của mình về những biểu hiện sai trái đó. Từ những điều tôi nghe được từ học sinh sẽ giúp tôi hiểu rõ hơn tâm tư tình cảm, suy nghĩ và cả tính cách của các em. Sau đó phân tích cho các em thấy rõ tác hại của những hành vi, thái độ chưa đúng của các em. Có thể nêu ra những tấm gương rất gần gũi với các em về sự thành công và thất bại trong cuộc sống do những việc làm của mình mang lại. Từ đó, thuyết phục các em từ bỏ những con đường mà mình đã từng sai phạm và tìm được hướng đi đúng đắn hơn cho bản thân.
     – Tôi luôn thể hiện cho học sinh thấy vai trò của mình đối với các em: vừa là người thầy giảng dạy cho các em những điều hay lẽ phải, giúp các em khám phá kho tàng tri thức vô tận của nhân loại, trang bị cho các em hành trang tri thức để bước vào đời; vừa là người cha nghiêm khắc nhưng nhân từ, có khiển trách, xử phạt nhưng luôn khoan dung, tha thứ khi các em biết lỗi, sửa lỗi và trong cách xử phạt luôn mở ra một lối thoát cho các em phục thiện; vừa là người mẹ gần gũi, thương yêu, chăm sóc các em; vừa là người anh, người chị biết cảm thông khi các em mắc lỗi lầm; vừa là người bạn thân thiết, sẻ chia những vui buồn trong cuộc sống. Để từ đó, học sinh nhận ra thầy, cô chính là chỗ dựa tinh thần cho các em. Muốn vậy, người giáo viên chủ nhiệm phải trau dồi thật vững về chuyên môn nghiệp vụ để các em thấy mình là một thầy giáo giỏi

       – Tôi luôn lắng nghe khi các em nói, hãy quan tâm, chia sẻ, giúp đỡ học sinh khi các em cần. Bởi đối tượng “học sinh chưa ngoan” thường là những có hoàn cảnh đặc biệt. Có những em do cha mẹ bất hòa, ít quan tâm cảm nhận của con cái khiến các em cảm thấy bị bỏ rơi, lạc lõng giữa chính gia đình mình. Từ đó, các em trở nên chán nản, bất cần rồi dẫn đến hư hỏng. Có những em cha mẹ nuông chiều thái quá, trong gia đình cứ muốn gì được nấy nên đến lớp cũng nghĩ mình là “ông trời con”, chẳng coi ai ra gì, kể cả thầy cô giáo.. Và có những em bị bạn bè rủ rê, lôi kéo, mà bản thân lại nông nổi, bồng bột nên dễ bị sa ngã, vấp phạm… Do đó, người thầy cần phải gần gũi học sinh để hiểu, để cảm thông và có biện pháp giúp đỡ các em kịp thời.
         – Giáo viên chủ nhiệm cần động viên, khích lệ, tuyên dương kịp thời khi học sinh có sự tiến bộ. Thông thường những “học sinh chưa ngoan” thường hay nghe những lời quở mắng, trách phạt của thầy cô, ông bà, cha mẹ. Những lúc như thế, các em thường có những phản ứng tâm lí như mặc cảm, hoặc là theo kiểu “điếc không sợ súng”. Bởi thế, những lời động viên, khích lệ kịp thời sẽ giúp học sinh ý thức được vai trò, giá trị của mình trước người khác. Từ đó, các em có thêm động lực để cố gắng, phấn đấu nhằm khẳng định mình giữa mọi người.
        – Người thầy phải biết tôn trọng quyết định của học sinh trong phạm vi cho phép. Hãy để các em nói lên quan điểm, ý kiến cá nhân của mình trước một vấn đề nào đó của lớp. Để các em thể hiện ý thức trách nhiệm đối với tập thể và để các em thấy được vai trò của mình ở trong lớp học. Đừng để các em có cảm giác mình bị gò bó, bị áp đặt hay bị xúc phạm. Hãy tôn trọng cả sự “cá biệt” của các em vì mỗi cá nhân là một nhân cách độc đáo cần phải được tôn trọng. Đừng áp đặt thô bạo với các em hay xúc phạm làm tổn thương đến danh dự của các em trước tập thể bởi vì “học sinh chưa ngoan” thường hết sức nhạy cảm.
         – Bản thân phải kiên quyết, cứng rắn, lời nói phải đi đôi với việc làm, không được hứa suông. Đừng để học sinh mất lòng tin vào thầy cô. Bản thân phải thưởng phạt công minh, đừng để học sinh nghĩ rằng thầy cô không công bằng. Điều này sẽ gây nên tâm lí phản kháng, chống đối, không khâm phục thầy cô ở học sinh.
         – Phân công cụ thể các em đội viên trong chi đội – Lớp bằng hình thức “ Đôi bạn cùng tiến” giúp đỡ nhau học ở nhà, ở lớp có kế hoạch cụ thể và liên đội hàng tuần kiểm tra sự giúp đỡ và sự tiến bộ của cả đôi bạn ấy về mọi mặt.
         Chi đội tổ chức thăm hỏi, động viên, tặng quà các em chưa ngoan nhiều lần trong năm học như : Tặng bút, thước, vở, quần áo trắng mới và cũ, tặng bánh kẹo nhân tết trung thu và tết Nguyên Đán, động viên khuyến khích kịp thời trong các buổi sinh hoạt lớp cuối tuần, buổi sinh hoạt đội và hoạt động ngoài giờ lên lớp … nhm động viên các em tiến bộ, khích lệ các em khác thực hiên tốt hơn.

        3. Điều kiện thực hiện các biện pháp
         – Giáo viên chủ nhiệm phải là tấm gương sáng cho học sinh noi theo: Thầy phải luôn luôn nghiêm túc trong công tác giảng dạy cũng như trong giáo dục các em, lời nói phải đi đôi với việc làm, đừng để học sinh phải nói “Thầy bảo mình chấp hành đúng quy định nhưng thầy lại không nghiêm túc”.
         – Thầy cô hãy là chỗ dựa tinh thần đáng tin cậy để các em gửi gắm tâm tư, tình cảm của mình.
         – Giáo viên chủ nhiệm như một người cha, người mẹ thứ hai phải nhiệt tình, tận tụy, quan tâm giúp đỡ các em bằng cả tâm huyết, lòng yêu nghề, mến trẻ của mình. Hãy coi học sinh trong chi đội trong đó có những “học sinh chưa ngoan” là một nhân tố không thể thiếu trên bước đường dẫn đến thành công trong sự nghiệp trồng người của mình.
        4. Mối quan hệ giữa các biện pháp
Giáo viên chủ nhiệm phải căn cứ vào nguyên nhân dẫn đến các em trở thành “học sinh chưa ngoan”, đặc điểm tâm sinh lí của từng em mà vận dụng linh hoạt các biện pháp cho phù hợp. Mỗi biện pháp có một ưu điểm riêng nhưng trong từng đối tượng cụ thể, từng tình huống cụ thể, người giáo viên chủ nhiệm cần biết kết hợp một cách hợp lí để đạt hiệu quả cao.
          5. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu
Kết quả thống kê sự chuyển biến của những “học sinh chưa ngoan” sau khi được tác động bằng các biện pháp giáo dục trên:
– Cuối
kì I năm học 2019 – 2020.

Mức độ điều chỉnh hành vi sau khi được tác động giáo dục

Số “học sinh chưa ngoan” được nghiên cứu trong lớp

Điều chỉnh nhanh theo hướng tích cực

Điều chỉnh chậm theo hướng tích cực

Không điều chỉnh hành vi thái độ

Số lượng học sinh

4

2 (0,58%)

2 (0,58%)

0

          6. Kết quả đạt được khi thực hiện đề tài
          Trong suốt thời gian thực hiên đề tài kinh nghiệm này trên thực tế các em học sinh của từng khối lớp đã đạt được một số kết quả sau

STT

Lớp

Học sinh chưa ngoan đầu năm

Học sinh ngoan cuối HK I (Những biểu hiện tiến bộ)

Thời gian kiểm tra nhận xét

1

6C

Hoàng Xuân Sơn, Thân Nhân Tuấn, Dương Văn Tuấn, Đỗ Văn Quang Thắng ( thường chơi game, cúp tiết, nghỉ học không phép, không học bài, làm bài ở nhà, đánh nhau, mất trật tự trong giờ học

Hoàng Xuân Sơn, Thân Nhân Tuấn, Dương Văn Tuấn, Đỗ Văn Quang Thắng (bỏ chơi game, đi học chuyên cần, học bài làm bài đầy đủ trước khi đến lớp, không còn đánh bạn, nghiêm túc trong giờ học).

Thường xuyên trong suốt học kì.

         7. Bài học kinh nghiệm
         Qua quá trình thực hiện đề tài giáo dục “học sinh chưa ngoan” bằng tình cảm ở trường THCS Ngọc Vânvà kết quả đạt được tôi nhận thấy một số bài học kinh nghiệm trong công tác giáo dục đạo đức cho các em học sinh nói chung như sau:
        – Bài học kinh nghiệm đắt giá nhất mà tôi nhận được là tôi lại càng hiểu thêm câu nói của các cụ ta ngày xưa rằng “ Gieo nhân nào, gạp quả ấy”, giáo dục các em bằng cả tình yêu thương thì mình sẽ nhận được tình yêu tương ấy một cách ngọt ngào và hoàn hảo và ngược lại.
       – Con đường ngắn nhất để đến với trái tim là dùng con tim tình thương của mình để cảm hóa con tim ắt hẳn sẽ trạm vào trái tim ấy .
       – Thương xuyên khen thưởng, động viên một cách kịp thời, góp ý đúng lúc, đúng chỗ…
       – Phải có kế hoạch cụ thể và tham mưu kịp thời.
       – Tuyên truyền sâu rộng, mang tính thường xuyên, liên tục để tìm sự đồng cảm và thu hút mọi người hành động.
       – Tạo một sự đồng thuận cao giữ lãnh đạo nhà trường, các ban ngành đoàn thể và với toàn thể học sinh trong liên đội.
        – Áp dụng lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “ Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công”. Nên tôi luôn phải tế nhị, nhẹ nhàng, không gây phiền nhiễu, áp lực đến các em học sinh và đặc biệt với phụ huynh học sinh.
        – Làm việc công minh, rõ ràng và có đánh giá rút kinh nghiệm kịp thời .

        – Nắm bắt đầy đủ các thông tin, các kế hoạch hoạt động một cách chắc chắn để khi thực hiện sẽ không phải lúng túng.

        C. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
         I. Kết luận
         Trên đây là một số kinh nghiệm “giáo dục học sinh chưa ngoan bằng tình cảm” mà tôi đã đúc kết được từ thực tiễn giáo dục của mình. Có thể nói, vấn đề giáo dục học sinh chưa ngoan trong nhà trường luôn là đề tài được sự quan tâm của các thầy cô, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm.
           Để có thể giáo dục tốt học sinh chưa ngoan, cần có sự phối hợp cả gia đình, xã hội và nhà trường. Trong đó, vai trò giáo dục của nhà trường mang yếu tố quyết định giúp các em có những định hướng đúng đắn để trở thành con người có ích cho xã hội.
           Công tác giáo dục học sinh chưa ngoan là cả một quá trình lâu dài và khó khăn đòi hỏi người giáo dục phải kiên trì. “Cái gì xuất phát từ trái tim thì sẽ đến với trái tim” vì thế “giáo dục học sinh chưa ngoan bằng tình cảm” sẽ là giải pháp giáo dục hữu hiệu nhất.
          II. Kiến nghị
           Để làm tốt công tác giáo dục học sinh chưa ngoan, bên cạnh sự nỗ lực của quý bậc phụ huynh, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên – TPT Đội cần có sự phối hợp đồng bộ giữa Ban giám hiệu nhà trường, Ban nền nếp và các thầy cô bộ môn.
      Chi bộ Đảng, Nhà trường và Đoàn trường, Đội TNTP Hồ Chí Minh nên thường xuyên tổ chức các phong trào thi đua học tập, văn nghệ, thể dục thể thao … để các em được tham gia và có khen thưởng kịp thời nhằm khuyến khích, động viên các em.
        Đoàn trường tổ chức các buổi ngoại khóa, nói chuyện chuyên đề về các vấn đề đạo đức, rèn luyện kĩ năng sống … giúp các em nâng cao nhận thức để tự điều chỉnh hành vi, lối sống, tư tưởng, tình cảm của mình.
        Trên đây là đề tài mà bản thân tôi đã rút ra được trong quá trình làm công tác chủ nhiệm của mình. Rất mong nhận được sự góp ý chân thành của quý thầy cô để đề tài được hoàn thiện hơn.

Tác giả: Nguyễn Thị Tâm
Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 2
Hôm qua : 20
Tháng 08 : 181
Năm 2022 : 7.296